1391/11/15 1176

موسیقی یك هنر خاص و به زبان اهل هنر، زبان مشترك همه ملل است. مردم با هر زبان، ملیت و طرز تفكری می‌توانند از موسیقی سایر فرهنگ‌ها و ملل لذت ببرند و آن را درك كنند. زیبایی‌های شنیداری و جنبه هنری موسیقی رفته‌رفته در بسیاری از كشورها مورد توجه مردم قرار گرفته و بسیاری از افراد تلاش می‌كنند این هنر را حتی در حد تفنن بیاموزند.

موسیقی و کودک


موسیقی یك هنر خاص و به زبان اهل هنر، زبان مشترك همه ملل است. مردم با هر زبان، ملیت و طرز تفكری می‌توانند از موسیقی سایر فرهنگ‌ها و ملل لذت ببرند و آن را درك كنند. زیبایی‌های شنیداری و جنبه هنری موسیقی رفته‌رفته در بسیاری از كشورها مورد توجه مردم قرار گرفته و بسیاری از افراد تلاش می‌كنند این هنر را حتی در حد تفنن بیاموزند...
 
 عده‌ای از والدین آینده‌نگر و دوراندیش نیز برای اینكه كودكانشان از قافله هنر عقب نمانند، آنها را به فراگیری موسیقی تشویق می‌كنند. حتی گروهی از مردم ویژگی‌های موسیقی و فراگیری آن را فراتر از یك هنر می‌دانند و آن را به سلامت روانی افراد جامعه ربط می‌دهند. در كشور ما هم اگرچه در سال‌های نه چندان دور رابطه بسیاری از خانواده‌ها با موسیقی خوب نبود ولی با گذشت زمان كم‌كم این هنر به زندگی برخی مردم راه پیدا كرد. امروزه در كشور ما بسیاری از خانواده‌ها كودكان خود را به فراگیری موسیقی تشویق و حتی وادار می‌كنند ولی پرسشی كه مطرح می‌شود این است كه آیا این هنر به همان اندازه كه به نظر می‌رسد، مفید است یا فوایدی كه به آن نسبت می‌دهند تنها ساخته و پرداخته ذهن عوام است؟ آیا استعداد موسیقی فقط در عده خاصی از كودكان وجود دارد یا تمام كودكان می‌توانند آن را بیاموزند؟ و در نهایت اینكه آیا همه كودكان باید موسیقی یاد بگیرند؟ به این پرسش‌های رایج در مورد آموزش موسیقی به كودكان در گفت‌‌وگو با دكتر حسین ابراهیمی‌مقدم، روان‌شناس عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، پاسخ داده‌ایم:
  
سلامت: آیا یادگیری موسیقی به غیر از جنبه هنری و آرامش‌بخشی، فواید دیگری برای كودكان دارد؟
 
سال‌های زیادی است كه ارائه محرك‌های مناسب دیداری یا محرك‌های شنیداری در افزایش سطح بهداشت روانی افراد و به‌خصوص كودكان موثر شناخته می‌شود و استفاده از آن متداول شده است. یكی از محرك‌های موثر و كارآمد، موسیقی است. تحقیقات نشان داده اگر فردی تحت‌تاثیر موسیقی‌های مناسب قرار گیرد، علاوه بر كسب آرامش روانی و ذهنی، توانمندی‌های بیشتری نسبت به سایر افراد پیدا خواهد كرد. فلاسفه یونان قدیم معتقد بودند موسیقی علاوه بر اینكه می‌تواند حس هنرمندی و روحیه‌ای لطیف در انسان به وجود بیاورد، باعث بالارفتن سطح بهداشت روانی نیز می?شود. نتایج بررسی‌های اخیر نیز با تایید این موضوع تاكید می‌كند موسیقی‌هایی كه احساس خوب و وجد در انسان و به‌خصوص كودكان به وجود می‌آورند، بهداشت روانی بیشتری برای آنها فراهم می‌كنند.
 
سلامت: این بهداشت روانی نمی‌تواند فقط از طریق گوش دادن به كودك منتقل شود؟
 
اگرچه شنیدن موسیقی هم اثر مطلوبی بر كودك می‌گذارد ولی یادگیری آن از جنبه?های مختلف برای او مفید است. آموختن موسیقی هم باعث فعال‌تر شدن لوب‌های مغزی (به‌خصوص در نیمكره راست مغز كودك) می‌شود و هم می‌تواند در به وجود آمدن احساس اعتماد به نفس و روحیه صلح‌جویی او نقش داشته باشد. البته باید به این نكته توجه داشت كه انتخاب نوع موسیقی و ساز مناسب بسیار اهمیت دارد.
 
سلامت: یعنی موسیقی می‌تواند تاثیر منفی هم روی كودك داشته باشد؟
 
بله، همان‌طور كه موسیقی مناسب می‌تواند باعث به وجود آمدن رفتارهای مطلوب مثل آرامش شود، موسیقی‌ مخرب مانند موسیقی سفید (موسیقی‌های بدون‌ هارمونی) باعث به هم ریختگی ذهنی خواهدشد. به همین دلیل ارائه و آموزش موسیقی مناسب به كودكان اهمیت و ارزش فراوانی دارد.
 
سلامت: انتخاب ساز مناسب هم تا همین حد موثر است؟
 
انتخاب ساز مناسب برای كودك بیشتر در حیطه تخصص موسیقیدانان و مدرسان موسیقی است ولی از بعد روان‌شناسی، موسیقی‌های سنتی (یا به بیان دیگر كلاسیك) كه با ابزار سنتی نواخته می‌شوند، نسبت به موسیقی الكترونیك تاثیرات مطلوب‌تری بر سلامت و بهداشت روانی كودك دارند و هرچه موسیقی به طبیعت نزدیك‌تر باشد، آثار مطلوب بیشتری در شنونده ایجاد خواهدكرد.
 
سلامت: كودكان از چه سنی موسیقی را درك می‌كنند؟
 
شنیدن موسیقی از بدو تولد و حتی در دوران جنینی می‌تواند تاثیر مطلوبی بر كودك داشته باشد. یافته‌های جدید علمی نیز نشان می‌دهد كودكانی كه در دوران جنینی با موسیقی‌ای كه مادر می‌شنیده، رشد كرده‌اند، پس از تولد آرامش روانی بیشتری دارند.
 
سلامت: آیا استعداد ذاتی و داشتن زمینه، در یادگیری موسیقی موثر است یا می‌توان این مهارت‌ را به هر حال به دست آورد؟
 
بررسی‌های فراوانی در این زمینه انجام شده است كه نتایج آنها نشان می‌دهد موسیقی در برخی خانواده‌ها رواج بیشتری دارد و تعداد زیادی از اعضای این خانواده‌ها حرفه‌ای یا تفننی به نواختن ساز می‌پردازند. به همین دلیل گروهی از محققان، نقشه ژنتیك افراد مختلف را در میزان علاقه آنها به موسیقی موثر می‌دانند و بر این باورند برخی كودكان استعداد بیشتری در آموختن نواختن سازها و درك موسیقی دارند. البته گروهی هم معتقدند این كودكان فقط به دلیل اینكه در محیطی پرورش یافته‌اند كه موسیقی در آن همواره وجود داشته، با مكانیسم یادگیری، جذب موسیقی شده‌اند و این قابلیت را از محیط كسب كرده‌اند. توجه به این نكته هم ضروری است كه هیچ‌یك از این دو فرضیه یك حكم مطلق نیست و بسیاری از موسیقیدانان برجسته دنیا در خانواده‌هایی پرورش یافته‌اند كه كسی به موسیقی نمی‌پرداخته است.
 
سلامت: اصرار یا اجبار والدین می‌تواند كودك را به موسیقی علاقه‌مند كند؟
 
به هیچ‌وجه نباید كودك را وادار به یادگیری نواختن ساز و موسیقی كرد زیرا نه تنها در یادگیری او تاثیر مثبتی نخواهد داشت بلكه حالت دلزدگی در او ایجاد می‌كند. والدین باید اجازه دهند كه فرزندشان در همان زمینه و رشته‌ای كه علاقه و توانایی دارد، با میل و رغبت فعالیت كند. حتی درباره انتخاب ساز نباید نظر خود را به تحمیل كنند.
 
سلامت: و نكته آخر؟
 
آموزش موسیقی چه برای تفنن و سرگرمی و چه در حد حرفه‌ای، برای كودكان می?تواند مفید باشد ولی كودك نباید احساس اجبار كند. موسیقی علاوه بر پرورش مهارت‌های فردی كودك، می‌تواند سلامت روان او را نیز تامین كند و قدرت خلاقیت او را افزایش دهد. والدین می‌توانند در سنین پایین با آموزش‌های ابتدایی مانند ارف، كودك را با موسیقی آشنا و به‌تدریج او را به‌طور جدی‌تر وارد عرصه موسیقی كنند.

پیمان صفردوست/گفت‌وگو با دكتر حسین ابراهیمی مقدم- روان‌شناس

توضیح: نظراتی که درج می شود، صرفا نظرات شخصی افراد است و لزوماً منعکس کننده دیدگاههای 'سلامت ۱۱۸' نمی باشد.

سلامت ۱۱۸: مرجع سلامت جسم و روان: پزشکی، روانشناسی، تغذیه، ورزش و زیبایی

نظر شما

پرطرفدارترین مطالب امروز

تازه های سلامت ۱۱۸

ارتباط میزان افسردگی با بیماری قلبی و سکته

از کجا بفهمم بینائی فرزندم مشکل دارد؟

پسوریازیس نباید با اگزما اشتباه گرفته شود

آیا همراه غذا «آب» بخوریم؟

تهیه‌کننده «گلادیاتور» و «فهرست شیندلر» درگذشت

وقتی هوش مصنوعی روانشناسی را متحول می‌کند

برداشت محصول در ایستگاه فضایی بین‌المللی!

سلاح‌های کودکانه برای سرپیچی از والدین

ورزش به پیشگیری از افسردگی کمک می کند

عفونت‌های گوارشی را جدی بگیرید

موج جدید نگرانی در مورد ذرت‌های سمی

نمایشگاهی برای چهاردهمین سالگرد مرتضی ممیز

آزمایش ربات‌های خودران توسط "گوگل روسیه"

هوش مصنوعی مکان و زمان رعد و برق را پیش‌بینی می‌کند

8 علامت خطر در زمان انتخاب مشاور

فشار خون؛ بی‌نشان مرگبار

تاثیر گران ترین ادویه جهان در کاهش افسردگی

فعالیت بدنی خطر شکستگی استخوان را در زنان یائسه کاهش می‌دهد

برگزاری شب «ژان کلود کریر»

ربات‌های پستچی مسیرها را بهتر پیدا می‌کنند

بررسی امکان پرورش رگ‌های خونی در فضا

چگونه حامی فرد مبتلا به افسردگی باشیم؟

با موی خیس نخوابید!

خونریزی‌‌های غیر طبیعی رحمی

۵ دمنوش‌ ساده برای سم‌زدایی از ریه

سلامت ۱۱۸ در شبکه های اجتماعی